| Strona główna Galeria zdjęć 1 Galeria zdjęć 2 |
|
Zamek biskupów krakowskich, według Jana Długosza, powstał w latach 1326-1347 dzięki
biskupowi Janowi Grotowi. Wzniesiony na szczycie
naturalnego wzgórz dominującego nad miastem. Był to już drugi zamek w Iłży. Pierwsza siedziba biskupia
znajdowała się około 2 kilometry na północ od obecnego zamku i uległa zniszczeniu
prawdopodobnie w wyniku najazdu Tatarów w roku 1240 i 1260. Zamek został rozbudowany
około 30 lat później przez biskupa Floriana z Mokrska. Dodano wówczas kamienne mury, którymi opasano zamek i miasto. W XV i XVI wieku (za biskupów
Jana Konarskiego i Filipa Padniewskiego) dodano od strony
południowo-zachodniej kwadratową wieżę bramną i kamienne filary, po których
przerzucono pomost, umożliwiając wjazd na wzgórze, dotychczasowe przedzamcze otoczono
murem przekstałczając je w zamek dolny. Od strony
zachodniej zbudowano mur kurtynowy
z trzema bastejami. W
połowie XVII wieku (biskup Marcin Szyszkowski) zbudowano kurtynę północną, kolejną
basteję w narożniku północno-zachodnim, rozbudowano i upiększono zamek górny. Dzięki przebudowom
zamek nabrał cech renesansowej rezydencji.
W roku 1655 zamek został zniszczony przez wojska szwedzkie oraz księcia siedmiogrodzkiego Rakoczego. W 1670 roku przeprowadzono prace restauracyjne na zamku (biskup Andrzej Trzebnicki), następne prace prowadzono w latach 1732, 1750, 1782 z inicjatywy kolejnych biskupów: kardynała Lipskiego, Andrzeja Załuskiego i Kajetana Sołtyka. Ostatnie prace restauracyjne przeprowadzono w roku 1782. Od tego czasu zamek popadał w ruinę... W 1789 roku na mocy uchwał Sejmu Czteroletniego dobra biskupie przejął skarb państwa, a zamkowe oficyny wydzierżawiono. W okresie rozbiorów Austriacy urządzili tu szpital wojskowy. Po wyjściu wojsk austriackich na zamku urządzano publiczne zabawy. Jedna z nich zakończyła się pożarem, w wyniku którego zamek spłonął. Zamek stał się wówczas miejscem pozyskiwania materiałów budowlanych dla miasta. W 1821 roku rozebrano średniowieczne mury obronne. Kolejne zniszczenia dokonały się podczas obu wojen światowych... W ciągu 700 lat swojej historii iłżecki zamek odwiedziło wielu znamienitych gości. Bywali tu m.in. królowie: Władysław Jagiełło (1410, 1411, 1420, 1424, 1432), Aleksander Jagiellończyk (1501 - podczas podróży na koronację do Krakowa), Zygmunt I Stary (1511), Zygmunt III Waza (1607), Władysław IV (1637 - poznał tu swoją przyszłą żonę Cecylię Renatę). Na zamku gościli także dostojnicy kościelni: nuncjusze papiescy Commendoni i Maluspino oraz kardynał Gaetano. Gościł tu często także Jan Kochanowski, który przyjaźnił się z biskupem Filipem Padniewskim. Obecnie zamek ma status zabezpieczonej ruiny (najlepiej zachowana jest kamienna wieża, stanowiąca niegdyś punkt ostatecznego oporu) i jest udostępniony do zwiedzania (fot.) (fot.). Wstęp na wieżę jest płatny. Od 1998 roku na początku maja w ruinach zamku odbywa się turniej rycerski współorganizowany przez bractwo rycerskie Smocza Kompania.
Atrakcje turystyczne Iłży to nie tylko ruiny zamku biskupów krakowskich. Warte zobaczenia są też:
Budowę nowego kościoła
w stylu wczesnobarokowym rozpoczęto na początku XVII wieku w miejscu dawnego kościoła w stylu gotyckim.
Budowę zakończono w roku 1634. Kościół był wielokrotnie niszczony i odbudowywany. We
wnętrzu warto zobaczyć wczesnobarokowe ołtarze, stiukową dekorację sklepienia z XVII wieku w nawie
głównej, portale: piaskowcowe i kamienne z kartuszami herbowymi oraz marmurowy portal wejściowy
do kaplicy z 1629 roku, późnorenesansową kaplicę św. Krzyża zbudowaną z ciosów w 1629 roku. Obok
kościoła stoi średniowieczna baszta miejska, którą po podwyższeniu w 1758 roku o dwie
ośmioboczne kondygnacje, zamieniono na dzwonnicę.
Zbudowany został w 1448 roku przez kardynała Zbigniewa
Oleśnickiego, uległ zniszczeniu podczas I wojny światowej. Odbudowany w 1922 roku, ponownie
częściowo zniszczony w 1941 roku. Zbudowany z kamienia łamanego. Do prostokątnej
nawy przylega węższe, kwadratowe prezbiterium. Dwuspadowy dach pokryty gontem, na środku wieżyczka.
Obecnie nieczynny.
Położony około 1,5 km na płn.-zach. od miasta,
Obecny wygląd kościółek zawdzięcza renowacji dokonanej w 1820 roku. We wnętrzu w ołtarzu głównym znajduje
się obraz Matki Boskiej ufundowany przez księdza Bartosika. Od strony południowej do kościoła
przylega kaplica św. Rozalii ufundowana w 1873 roku w czasie epidemii cholery.
Wokół kościoła rozciąga się cmentarz.
znajduje się obok kościoła NMP. To rozległa budowla ziemna,
pozostałość po ziemnodrewnianym grodzie, pochodzącym prawdopodobnie z czasów wczesnopiastowskich.
Przyjmuje się, że znajdowała się tam niewielka osada, pełniąca rolę usługowego zaplecza dla załogi grodu.
Wzniesiony w połowie XIX wieku, pozostałość po
potężnym niegdyś cechu iłżeckich garncarzy.
Powstała na początku XX wieku. Początkowo
była wykorzystywana do wywozu drewna z lasów Puszczy Iłżeckiej oraz urobku z kopalni odkrywkowych.
Po II wojnie światowej wybudowano linię Iłża - Starachowice wykorzystując część istniejącej
infrastruktury i wprowadzono także przewozy pasażerskie. W 1997 roku działalność kolejki została zawieszona.
Po latach przerwy, dzięki staraniom organizacji społecznych oraz samorządów Powiatu Starachowice i Gminy Iłża,
w 2007 roku wznowiono jej ruch na odcinkach Iłża - Marcule oraz Starachowice - Lipie, dzięki
czemu jest ona obecnie jedną z głównych atrakcji turystycznych regionu. Kolejka kursuje w soboty
i niedziele oraz w dni wolne od pracy.
Rozkład jazdy jest tu: klik
01.2010 Na podstawie stron internetowych: Wikipedia, Muzeum Regionalne w Iłży, www.zamki.res.pl oraz przewodnika Zamki, Carta Blanca 2009. Aktualizacja 10.01.2010 |
Wszystkie zdjęcia wykonane aparatami Canon PowerShot A85 i Panasonic Lumix DMC-FZ300
|
